Wat is Coeliakie (gluten-intolerantie)?

Coeliakie is een intolerantie voor gluten; een eiwit dat voorkomt in de granen tarwe, rogge, gerst, spelt en kamut/khorasan tarwe. De gluten beschadigen het darmslijmvlies en -vlokken. Een gezonde dunne darm heeft aan de binnenkant een enorm aantal darmvlokken (uitstulpingen) De darmvlokken van coeliakiepatiënten worden door de reactie van het lichaam op de gluten vernietigd en kunnen niet genoeg enzymen meer uitscheiden, nodig voor de voedselvertering en -opname. Daardoor ontstaat een darmontsteking en kunnen niet alle benodigde voedingsstoffen door het lichaam meer worden opgenomen (malabsorptie).
Het darmoppervlak van een gezond persoon is, door de darmvlokken, zo groot als een voetbalveld. Het darmoppervlak van een coeliakiepatiënt kan gereduceerd zijn tot de oppervlakte van een eettafel (!).

Coeliakie (spreek uit seu-lia-kíe) is afgeleid van het Griekse woord “koilia”, wat buik of buikholte betekent. Al in 1887 zijn gevallen van coeliakie beschreven. Pas in 1950 werd de ziekte (en oorzaak) ontdekt 5). De klachten kunnen worden verward met andere aandoeningen, als het prikkelbaar darmsyndroom (PDS), een tarweallergie en zelfs stress of ouderdom.glutenvrij icoon

Waarom staat dit op een site over schildklierziekten?

Coeliakie is ook een auto-immuunziekte net als de ziekte van Hashimoto en de ziekte van Graves. Deze aandoeningen met coeliakie is dan ook een relatief veel voorkomende combinatie van auto-immuunziekten (comorbiditeit).
Helaas wordt coeliakie, net als de schildklieraandoening vaak laat ontdekt, met het onnodig doorlopen met 'vage' klachten als gevolg.

Oorzaken

Oorzaken

Bij coeliakie speelt erfelijke aanleg een rol. 10% Van de eerstegraads-familieleden heeft de ziekte ook. Bij 70% van de eeneiige tweelingen hebben beiden coeliakie; 30% dus niet. 6) Dit geeft aan dat ook als je de aanleg (genen) hebt om coeliakie te krijgen, dit niet altijd ook het geval hoeft te zijn.

Omgevingsfactoren spelen dus ook een rol bij het ontstaan van de aandoening.
Welke factoren dat zijn is niet precies bekend. Uit onderzoek is gebleken dat het te snel aanbieden van gluten aan de baby de ontwikkeling van de aandoening kan uitlokken. 4)

Vanuit de consultatiebureaus wordt dan ook altijd een 'terughoudend' voedingsadvies gegeven wat betreft het aanbieden van gluten in de vorm van bijvoorbeeld pap of brood aan de baby. Het wordt afgeraden voor de 6e maand vaste voeding met gluten te geven. Dit kan voor die leeftijd leiden tot een heftige overgevoeligheidsreactie.

Coeliakie zou ook getriggerd kunnen worden door een infectie met een virus dat biologisch op gluten lijkt.